Virüsü atlattınız ama zihniniz tehlikede olabilir! Bilim insanlarından korkutan Alzheimer uyarısı | BU BELİRTİLERE DİKKAT

1/15

ABD’deki araştırmacılar, 225’ten fazla uzun süreli covid hastasından alınan kan örneklerini analiz ederek, beynin sağlıklı işleyişinde kritik rol oynayan bir protein olan tau seviyelerinde belirgin bir artış tespit etti.

2/15

TAU PROTEİNİ VE ALZHEİMER İLİŞKİSİ

Beyinde normal işlev gören tau proteinleri, sinir hücreleri arasında iletişimi destekler. Ancak anormal tau kümeleri, sinir hücrelerinin içinde yumaklar oluşturarak iletişimi bozabilir. Bu durum, Alzheimer ve diğer bunama türlerinde görülen hafıza kaybı ve bilişsel gerilemeyi tetikleyebilir.

3/15

Araştırmanın baş yazarı ve bulaşıcı hastalıklar uzmanı Dr. Benjamin Luft, Daily Mail’e konuyla ilgili olarak şunları ifade etti: “Covid-19’un uzun vadeli etkileri, enfeksiyondan yıllar sonra bile ortaya çıkabilir. Bu etkiler, Alzheimer hastalığında gözlemlenen nörobilişsel sorunlara benzer şekilde kronik hastalıkları tetikleyebilir.”

4/15

Araştırmacılar, bu bulguların özellikle etkili aşılar ve tedaviler geliştirme açısından kritik önem taşıdığını vurguluyor. Dr. Luti, “Pratik açıdan bakıldığında, bu durum, enfeksiyonun uzun süreli hastalığa yol açmadan önlenmesi için ciddi bir çağrı niteliğindedir” dedi.

5/15

ÇALIŞMANIN AYRINTILARI

6/15

Uzun süreli koronavirüsün en yaygın belirtileri arasında şunlar yer alıyor:

Zihin bulanıklığı

Baş ağrısı ve baş dönmesi

Aşırı yorgunluk

Denge sorunları

Koku ve tat alma duyusunda değişiklikler

7/15

Araştırmacılar, özellikle Alzheimer ile güçlü bir ilişkisi olan pTau-181 adlı tau alt tipine odaklandı. Bulgular, uzun süreli koronavirüs semptomları yaşayan katılımcılarda kan tau seviyelerinde yaklaşık yüzde 60’lık bir artış olduğunu gösterdi. Semptomları 18 aydan uzun süren kişilerde, daha kısa süre semptom yaşayanlara kıyasla tau düzeyleri anlamlı derecede daha yüksekti.

8/15

KONTROL GRUBU İLE KARŞILAŞTIRMA

Araştırma, koronavirüse yakalanmayan veya enfeksiyondan sonra uzun süreli semptom geliştirmeyen 227 kişilik bir kontrol grubuyla da karşılaştırıldı. Kontrol grubunda kan tau seviyelerinde kayda değer bir artış gözlemlenmedi. Bu durum, uzun süreli covid geçirenlerde görülen nörolojik etkilerin, virüs kaynaklı spesifik bir biyolojik değişimle ilişkili olabileceğini gösteriyor.

9/15

Araştırmacılar, bir sonraki adım olarak nörogörüntüleme yöntemleriyle plazmadaki tau artışının beyindeki tau birikimiyle bağlantısını incelemeyi planlıyor. Çalışma ekibi, katılımcıların genellikle temel hizmetlerde çalışan kişiler olduğunu ve bu nedenle virüse daha fazla maruz kalmış olabileceklerini belirterek, sonuçların genel nüfusu birebir yansıtmayabileceğini vurguluyorlar.

10/15

Dr. Luft ve ekibi, “Bu, bir virüsün zaman içinde anormal tau üretimine katkıda bulunabileceğini öne süren ilk çalışmalardan biri” dedi. Araştırma, nörodejeneratif hastalıkların biyolojik mekanizmalarını anlamak açısından önemli sonuçlar ortaya koyuyor.

11/15

UZUN SÜRELİ KORONAVİRÜSÜN YAYGINLIĞI

İngiltere’de NHS England verilerine göre, her 10 kişiden neredeyse biri uzun süreli covid geçirdiğine inanıyor. Ulusal İstatistik Ofisi verilerine göre ise İngiltere ve İskoçya’da yaklaşık 2 milyon kişi uzun süreli covid belirtileri gösteriyor. Bu kişilerin yüzde 71’i, semptomların en az bir yıl sürdüğünü bildiriyor; yarıdan fazlasının semptomları ise iki yıl veya daha uzun süredir devam ediyor.

12/15

Uzun süreli covid, enfeksiyondan sonra semptomların 12 haftadan uzun sürmesiyle tanımlanıyor. Bu süre zarfında ortaya çıkan nörolojik ve bilişsel etkiler, günlük yaşamı doğrudan etkileyebiliyor ve uzun vadede ciddi sağlık sorunlarının habercisi olabiliyor.

13/15

ALZHEİMER HASTALIĞI VE GELECEK RİSKLER

Alzheimer hastalığı, İngiltere’de yaklaşık 982 bin kişiyi etkiliyor. Ülkemizde de sayı giderek artıyor. Erken dönemde hafıza sorunları, düşünme ve muhakeme güçlüğü, dil bozukluğu gibi belirtiler ortaya çıkabiliyor. Bu belirtiler zamanla kötüleşerek yaşam kalitesini ciddi şekilde etkiliyor.

14/15

Bilim insanları, Covid-19 sonrası yükselen tau seviyelerinin ilerleyen yıllarda Alzheimer riskini artırabileceğini belirterek, uzun süreli koronavirüsün yalnızca geçici bir sağlık sorunu olmadığını vurguluyor. Uzun süreli covid belirtileri yaşayanların düzenli tıbbi takip ve değerlendirmeden geçmesi, olası nörodejeneratif hastalıkların erken dönemde tespit edilmesine yardımcı olabilir.

15/15

SEYAHAT EDENLER İÇİN UYARILAR

Covid-19’un uzun süreli etkileri, seyahat edenler için de göz önünde bulundurulmalı. Uzun yolculuklar, farklı iklimler ve stres faktörleri, uzun süreli covid semptomlarını tetikleyebilir veya kötüleştirebilir. Tatil veya iş seyahatleri planlayanların, enfeksiyon riskini minimize etmek ve olası uzun süreli etkileri önlemek için güncel aşı ve tedavi protokollerine dikkat etmesi öneriliyor.