Uzay trafiğine ‘yeşil enerji’ çözümü

Oluşturulma Tarihi: Temmuz 17, 2026 07:00

İstanbul Teknik Üniversitesi’nde (İTÜ) uzay ve makine mühendisliği bölümlerinden mezun olan, 2’nci sınıftan beri birlikte çalışan ve 2024 yılından itibaren de roket motorları üzerine projeler geliştiren Mustafa Ay ve Hıdır İlyas Sezer, uzayın kalabalıklaştığını ve Dünya’nın etrafında dolaşan uyduların çoğunda hareket ettirici bir gücün olmadığını fark ederek bu konu üzerine çalışmaya başladı.

Bu sistem, şu an dünyada farklı şirketler tarafından kullanılıyor ancak Türkiye’de özellikle 500 kilogramın altında olan uydular henüz böyle bir yeteneğe sahip değil. Mustafa ve Hıdır İlyas’ı dünyadaki rakiplerinden ayıran en önemli özellikler ise motorlarında ‘yeşil enerji’ kullanmaları. İkili, yurtdışındaki rakiplerinin uyduları hâlâ eski nesil yakıtlarla uzaya gönderdiğini ancak kendilerinin uzayda yıllarca kullanılabilecek yeşil enerji ile çalışan motorlar tasarladıklarını belirterek sistemi şöyle anlattı:

‘ZEHİRLİ GAZ SALMIYOR’

“Dünya genelinde yaklaşık 15 farklı rakibimiz var. TÜBİTAK, bu konu üzerinde çalışmalar yapıyor. Onlar 6-7 tonluk uydular için motor sistemleri geliştiriyor. Bizim sistemimiz ise 500 kilogramın altındakiler için hazırlandı. Zaten en çok kullanımdaki 500 kilogramın altındaki uydular. Bu uydular, internet, radar ve gözlem için kullanılıyor. Geleneksel roket motorları, tonlarca kimyasal yakıtı ateşlemeyle yakarak çalışır. Bizim sistemimizde ise hiçbir şey yanmıyor, patlamıyor ve zehirli gaz salınmıyor. Geleneksel kimyasal motorlar, yakıtı saniyeler içinde devasa bir patlamayla tüketirken, bizim sistemimiz damla damla ama mermi hızının tam 10 katı süratle dışarı püskürtüyor. Bu sayede 1 gram yakıtla kimyasal yöntemlerle yapılan işin 5 katı kadar iş yapabiliyoruz. Bu da bize 5 kat verimlilik sağlıyor. Dünyanın yörüngesi milyonlarca uzay çöpüyle dolu. Biz, uydu operatörlerine tehlikeli çöplerden aktif olarak kaçma avantajı sağlıyoruz hem de ömrü biten uyduları güvenli şekilde atmosfere yönlendirip yakarak temiz bir dünya yörüngesi için çalışıyoruz.”