Türkiye ile Özbekistan arasında stratejik işbirliği

AA

Oluşturulma Tarihi: Eylül 02, 2026 11:42

Özbekistan'ın Ankara Büyükelçisi İlham Haydarov, ülkesinde 2 bin 276 civarında Türk şirketinin katılımıyla büyük yatırım ve sanayi projelerinin başlatıldığını ifade etti. Haydarov, Türkiye'nin, Özbekistan'ın en önemli ekonomik ortaklarından biri olduğunu belirtti. Türkiye ve Özbekistan'ın üst düzey düzenli istişare mekanizmaları kurduğunu söyleyen Haydarov, yeni stratejik işbirliği mekanizmalarının hayata geçirildiğini kaydetti.

Büyükelçi Haydarov, ülkesinin bağımsızlığının 35. yıl dönümü ve Türkiye-Özbekistan ilişkilerine dair değerlendirmeler yaptı. Geçen 35 yılda Özbekistan'ın büyük ve sorumlu bir yol katettiğini dile getiren Haydarov, ülkesinin uluslararası alanda net bir duruşa, açık ve pragmatik bir dış politikaya ve güvenilir bir ortak olarak güçlü bir itibara sahip olduğunu söyledi.

Özbekistan'ın uluslararası alandaki aktif rolünün giderek arttığını vurgulayan Haydarov, ülkesinin uluslararası kuruluşlar çerçevesinde önemli girişimler ortaya koyduğunu, uluslararası ve bölgesel diyalog platformlarına ev sahipliği yaptığını vurguladı. Özbekistan'ı uluslararası diplomasinin önemli bir merkezine dönüştürmek için çok yönlü, dengeli ve ölçülü dış politikayı sürdüreceklerini ifade eden Haydarov, stratejik ortak olarak gördükleri Türkiye ile derin işbirliği içinde olacaklarını duyurdu.

Özbekistan'ın bağımsızlığının 35. yıl dönümünü idrak ettiklerini belirten Haydarov, bunun kendileri için sıradan bir tarih olmadığının altını çizerek, şunları dile getirdi:

"35 yıl, tarih açısından çok uzun bir dönem olmayabilir ama bağımsızlığımızın kökleri, 3 bin yıldan fazla geçmişe sahip devletçi geleneklerimize ve kadim medeniyet tarihimize dayanmaktadır. Yeni Taşkent şehrinde 28 Ağustos akşamı büyük coşkuyla kutlanan bayram şenliklerinde de tam olarak buna vurgu yapıldı. Cumhurbaşkanımızın (Şevket Mirziyoyev) ifade ettiği gibi 'Bağımsızlık, her şeyden önce bize şan ve şerefimizi, mukaddes dinimizi, ana dilimizi ve unutulmaya yüz tutmuş milli değerlerimizi geri vermiştir."

ORTA ASYA'DA YENİ SİYASİ ATMOSFER

Haydarov, yeni Özbekistan olgusuyla Orta Asya'da da yeni bir siyasi atmosfer oluştuğunu ifade ederek, "Komşu ülkelerle sınır, su, ticaret, ulaştırma ve güvenlik gibi meselelerin karşılıklı güven ve diyalog yoluyla çözülmesi konusunda önemli ilerlemeler kaydedildi. Bu durum yalnızca Özbekistan'ın değil, bütün Orta Asya'nın kalkınması açısından büyük önem taşıyor." diye konuştu.

Haydarov, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Son yıllarda Gayri Safi Yurt İçi Hasılamız (GSYH) 2,5 kat artarak geçen yıl 145 milyar dolar, ihracatımız 33 milyar dolar, doğrudan yatırımlar ise 43 milyar doların üzerine çıktı. Aslında 2030'a kadar GSYH hacmini 160 milyar dolara ulaştırmayı planlamıştık. Bu hedefi bu yıl fazlasıyla gerçekleştireceğiz ve geliri ortalamanın üzerinde olan ülkeler arasına gireceğiz. 2030 yılına gelindiğinde ülkemizin toplam Gayri Safi Yurt İçi Hasılasının 300 milyar dolar seviyesine çıkarılması hedeflenmektedir."

'TÜRKİYE TARİHİMİZDE MÜSTESNA BİR YERE SAHİP'

Haydarov, Özbekistan ile Türkiye arasındaki ilişkilerin bugünkü seviyesinin temelinde yüzyıllar boyunca şekillenen ortak tarih, dil, kültür ve manevi değerlerin yanı sıra iki halkın birbirine duyduğu samimi sevgi ve kadirşinaslığın yattığını bildirdi.

"Türkiye, Özbekistan'ın bağımsızlığını ilk tanıyan ülke olarak tarihimizde müstesna bir yere sahip. O tarihi adım, iki ülke arasındaki modern diplomatik ilişkilerin sağlam temelini oluşturdu." diyen Haydarov, iki ülke arasındaki ilişkilerin son 10 yılda önemli bir ivme yakaladığını açıkladı.

Haydarov, iki ülke arasında üst düzey düzenli istişare mekanizmaları oluşturulduğuna, stratejik işbirliğinin yeni mekanizmalarının hayata geçirildiğine dikkat çekti.

4+4 MEKANİZMASI

İki ülke arasında dış politika, savunma, güvenlik ve içişleri işbirliğini en üst düzeyde kurumsallaştıran Özbekistan-Türkiye 4+4 Mekanizması’na işaret eden Haydarov, "Hemen hemen tüm bakanlık ve kurumlarımız arasında işbirliğini koordine etmek amacıyla ortak çalışma grupları oluşturulmuştur ve bunlar aktif şekilde çalışmalarını sürdürüyor. Bu sayede siyasi diyaloğumuz; ekonomi, savunma, yatırım, sanayi, enerji, ulaştırma, eğitim, turizm, kültür ve daha pek çok alandaki somut işbirliğiyle giderek zenginleşiyor." ifadelerini kullandı.

"Türkiye, Özbekistan'ın en önemli ekonomik ortaklarından biri." ifadesini kullanan Haydarov, ülkesinde 2 bin 276 civarında Türk şirketinin katılımıyla büyük yatırım ve sanayi projelerinin hayata geçirildiğini söyledi.

Büyükelçi Haydarov, iki ülke arasında ticari ve ekonomik ilişkilerin genişlediğinin, ortak girişimlerin sayısının arttığının ve bunun da stratejik ortaklığın yalnızca siyasi bir söylemden ibaret olmadığını, somut bir ekonomik içeriğe sahip olduğunu gösterdiğini ifade etti.

Özbekistan ve Türkiye'nin çok sayıda uluslararası ve bölgesel kuruluş çerçevesinde işbirliği yaptığına değinen Haydarov, iki ülkenin barış, istikrar, güvenlik ve karşılıklı çıkar temelinde ekonomik kalkınma konularında birbirlerini desteklediğinin altını çizdi.

'İLİŞKİLERİ İLERLETMEK İÇİN ÇOK BÜYÜK İMKANLAR BULUNUYOR'

Haydarov, iki ülke ilişkilerinin bugün ulaştığı noktayı nihai hedef olarak görmediklerini söyleyerek "Bu seviyeyi yeni fırsatların sıradaki aşaması olarak değerlendiriyoruz. Tarihsel yakınlığımız, güçlü siyasi güvenimiz ve karşılıklı çıkarlarımız var olduğu sürece Özbekistan-Türkiye ilişkilerini daha ileri bir seviyeye taşımak için önümüzde çok büyük imkanlar bulunuyor." açıklamasını yaptı.

"Ticaret hacmimiz 2025 sonunda 3 milyar dolara ulaştı. 5 milyar dolarlık ticaret hacmine ulaşmaya oldukça yakınız." diyen Haydarov, burada yalnızca ticaret hacmini artırmaya değil, yüksek katma değerli ürünlerin üretimine, sanayi işbirliğinin geliştirilmesine, ulaştırma ve lojistik imkanlarının güçlendirilmesine ve ihracata yönelik ortak projelerin artırılmasına odaklandıklarını aktardı.

Haydarov, Türkiye'nin teknolojisi, tecrübesi ve pazarlarıyla Özbekistan'ın üretim ve insan kaynağı potansiyelini bir araya getirmek için çok büyük imkanlar bulunduğunu belirtti.

'DAHA GENİŞ ÖLÇEKLİ PROJELER' MESAJI

"Türk şirketlerini yalnızca mevcut pazara değil, Özbekistan'ı bölgesel bir üretim ve ihracat merkezine dönüştürmeyi hedefleyen projelere de daha geniş ölçekte dahil etmek istiyoruz." diyen Haydarov, şunları kaydetti:

"Özbekistan, Orta Asya'nın merkezinde yer alıyor. Türkiye ise Avrupa ile Asya'yı birbirine bağlayan önemli ulaştırma ve lojistik merkezlerinden biri. Dolayısıyla iki ülke arasındaki ulaştırma bağlantılarının güçlendirilmesi, yalnızca ikili ticaret açısından değil, bölgeler arasındaki ekonomik ilişkilerin geliştirilmesi bakımından da büyük önem taşıyor."

Haydarov, Türkiye'den Özbekistan'ı ziyaret eden kişi sayısının bu yılın ilk yarısında 100 bini geçtiğini, yıl sonunda 200 binden fazla Türk vatandaşını ülkelerinde misafir etmiş olacaklarını bildirdi. İki ülke arasında haftalık 130'dan fazla uçuş gerçekleştirildiğini belirten Haydarov, hava yolu ulaşımı, turizm, öğrenci değişimleri, kültürel etkinlikler ve iş forumları gibi çalışmaların iki ülke halklarını birbirine daha da yakınlaştırdığını dile getirdi.