O vitamin beyni farklı etkiliyor olabilir: Yaşlanmaya karşı dikkat çeken bulgu

1/8

C vitamini genellikle bağışıklık sistemiyle ilişkilendiriliyor. Ancak yeni bir araştırma, bu yaygın vitaminin yaşlanan beyinde beklenenden farklı bir rol oynayabileceğini gösterdi.

Japonya’da yapılan çalışmada, kandaki C vitamini seviyesi yüksek olan ileri yaştaki kişilerde beyin dokusunun daha iyi korunmuş olabileceği görüldü. Bulgular özellikle gri madde hacmi ve bazı beyin bağlantıları açısından dikkat çekti.

2/8

Araştırmaya Japonya’nın Hirosaki kentinde yaşayan 2 bin 44 kişi dahil edildi. Katılımcıların yaş ortalaması 69’du ve grubun yüzde 61’i kadındı.

Araştırmacılar, katılımcıların beyinlerini MR görüntülemeleriyle inceledi. Bu görüntüler üzerinden beyindeki gri madde ve beyaz madde hacimleri hesaplandı.

3/8

Araştırmaya Japonya’nın Hirosaki kentinde yaşayan 2 bin 44 kişi dahil edildi. Katılımcıların yaş ortalaması 69’du ve grubun yüzde 61’i kadındı.

Araştırmacılar, katılımcıların beyinlerini MR görüntülemeleriyle inceledi. Bu görüntüler üzerinden beyindeki gri madde ve beyaz madde hacimleri hesaplandı.

4/8

Çalışmanın önemli yanlarından biri, C vitamini düzeyinin yalnızca beslenme anketleriyle değil, kan plazması üzerinden ölçülmesiydi. Bu yöntem, kişilerin “ne kadar C vitamini aldığını tahmin etmeye” dayanan araştırmalara göre daha doğrudan veri sağladı.

Araştırmacılar; yaş, sigara kullanımı, diyabet ve bazı yaşam tarzı faktörleri gibi değişkenleri de hesaba kattı. Buna rağmen düşük C vitamini seviyesi olan kişilerde beyin dokusu hacminin daha düşük, bazı yapısal bağlantıların ise daha zayıf göründüğü bildirildi.

5/8

Araştırmada özellikle “varsayılan mod ağı” olarak bilinen beyin ağı dikkat çekti. Bu ağ; hafıza, düşünme, içe dönük zihinsel süreçler ve bilişsel işlevlerle ilişkilendiriliyor.

Bilim insanlarına göre C vitamini seviyesi daha yüksek olan kişilerde bu ağın bağlantılarının daha güçlü görünmesi, beslenme ile beyin yapısı arasındaki ilişkiye dair yeni sorular doğuruyor. Aynı ağın Alzheimer hastalığı ve depresyon gibi durumlarda da etkilenebildiği biliniyor.

6/8

Bulgular dikkat çekici olsa da araştırma, C vitamininin beyin yaşlanmasını doğrudan yavaşlattığını kanıtlamıyor. Çünkü çalışma gözlemsel ve kesitsel olarak tasarlandı.

Yani araştırmacılar yalnızca aynı dönemde C vitamini düzeyi ile beyin yapısı arasında bir ilişki gördü. Bu ilişkinin neden-sonuç bağı taşıyıp taşımadığı ise henüz kesin değil.

7/8

İnsan vücudu C vitaminini kendi başına üretemiyor. Bu nedenle günlük beslenme yoluyla yeterli C vitamini almak önem taşıyor.

Narenciye, çilek, domates, biber, brokoli, koyu yeşil yapraklı sebzeler ve bazı meyveler C vitamini açısından güçlü kaynaklar arasında yer alıyor. Uzmanlara göre dengeli ve sebze-meyve ağırlıklı beslenme, yaşla birlikte beyin sağlığını destekleyen unsurlardan biri olabilir.

8/8

Araştırma, C vitamini takviyesi almanın bilişsel gerilemeyi önleyeceğini ya da beyin sağlığını iyileştireceğini göstermiyor. Bu nedenle bulguları “takviye kullanmak gerekir” şeklinde yorumlamak doğru değil.

Uzmanlara göre C vitamini, beyin sağlığında rol oynayabilecek faktörlerden yalnızca biri. Tansiyon, kan şekeri, uyku, egzersiz, sigara kullanımı, sosyal yaşam ve genel beslenme düzeni gibi birçok unsur da beyin yaşlanmasını etkiliyor.