1 ay önce
34
Geçmiş yıllarda yalnızca Karapınar ilçesiyle sınırlı kalan obruklar, son dönemde Konya genelinde daha geniş bir alana yayılmış durumda. Ereğli, Halkapınar, Emirgazi, Çumra, Cihanbeyli, Kulu, Yunak, Çeltik ve Altınekin ilçelerinde de benzer oluşumlar görülürken, Konya Ovası genelindeki obruk sayısının 700’e yaklaştığı belirtiliyor.
UZMAN UYARIYOR: İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ANA ETKEN
Konya Teknik Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Arif Delikan, obruk oluşumlarının temel nedeninin iklim değişikliği olduğunu vurguladı. Delikan, yağışların azalmasıyla yüzey sularının büyük ölçüde kaybolduğunu, yer altı sularının ise hızla aşağı çekildiğini belirtti.
Yer altındaki boşlukların, daha önce suyla doluyken zamanla boşaldığını ifade eden Delikan, bu durumun üstteki tabakanın taşıyıcı desteğini kaybetmesine neden olduğunu söyledi. Boşlukların yüzeye yaklaşmasıyla ani çökmelerin kaçınılmaz hale geldiğine dikkat çekti.
“ÇÖKMELER DEVAM EDECEK”
İklim koşullarında belirgin bir iyileşme olmadığı sürece obruk oluşumlarının süreceğini belirten Delikan, Konya Ovası’ndaki mevcut riskin giderek arttığını ifade etti. Özellikle yer altı su seviyesindeki hızlı düşüşün, çökme ihtimalini her geçen gün artırdığına dikkat çekti.
HAVZA KENARLARINDA RİSK DAHA YÜKSEK
Delikan, iklim değişikliğine ek olarak sismik hareketlerin de obruk oluşumunu tetiklediğini söyledi. Konya Havzası’nın fay hatlarıyla ilişkili kapalı bir havza olduğuna işaret eden Delikan, havza kenarlarında yaşanan depremlerin ve titreşimlerin, çökme riski taşıyan boşlukları harekete geçirdiğini kaydetti.
Bu nedenle obrukların çoğunlukla havza merkezinden ziyade kenar bölgelerde görüldüğünü vurgulayan Delikan, yeni obrukların da bu alanlarda beklenmesinin bilimsel açıdan öngörülebilir olduğunu ifade etti.
YER ALTI AKIŞI VE DERE YATAKLARI ETKİLİ
Oluşan son obruğun bir dere yatağı içerisinde yer aldığına dikkat çeken Delikan, yüzeydeki suyun gevşek yapılı sedimanları yer altındaki boşluklara taşıyabildiğini söyledi. Bu sürecin, zamanla büyük boşlukların oluşmasına ve üst örtünün çökmesine neden olduğunu belirtti.
English (US) ·