
İstanbul İl Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerine göre, kentte topraksız tarım ve modern örtü altı üretim uygulamaları 2010'lu yıllardan itibaren gelişmeye başladı.
Özellikle hidroponik sistemler, modern sera yatırımları ve kontrollü üretim teknikleri son 15 yılda yaygınlaşırken, 2020 yılından sonra yatırımlar hız kazandı. İstanbul'da faaliyet gösteren kayıtlı topraksız tarım işletmesi sayısı 29'a yükseldi.
YILDA YAKLAŞIK 951 BİN KİLOGRAM ÜRÜN ELDE EDİLİYOR
Çatalca, Pendik, Beykoz, Büyükçekmece, Sarıyer, Çekmeköy, Silivri, Ataşehir ve Kağıthane ilçelerinde faaliyet gösteren KOBÜKS kayıtlı işletmelerde toplam 189,5 dekarlık alanda üretim gerçekleştiriliyor.
Bu tesislerde domates, biber, çilek ve mantar gibi ürünlerde yıllık 950 bin 712 kilogram üretim yapılırken, marul, kıvırcık, maydanoz ve roka gibi yeşil yapraklı ürünlerde ise yıllık üretim 5 milyon 897 bin 25 adede ulaşıyor.
SU TASARRUFU VE YÜKSEK VERİM SAĞLIYOR
İklim değişikliği, kuraklık, kentleşme ve teknolojik gelişmeler, üreticilerin kontrollü tarım sistemlerine yönelmesinde önemli rol oynuyor.
Topraksız tarımda suyun kontrollü ve geri dönüşümlü kullanılması sayesinde geleneksel üretime göre çok daha yüksek verim elde edilirken, su kaynaklarının daha etkin kullanılması da mümkün oluyor.
KENT İÇİNDE ÜRETİM LOJİSTİK AVANTAJI SUNUYOR
İstanbul gibi büyük şehirlerde tarım arazilerinin azalması ve arazi maliyetlerinin yükselmesi nedeniyle daha küçük alanlarda yüksek verim sağlayan üretim sistemleri öne çıkıyor.
Üretimin tüketim merkezlerine yakın yapılması, lojistik maliyetlerini azaltırken ürün kayıplarının düşmesine ve tüketicilere daha taze ürün ulaştırılmasına katkı sağlıyor.
DEVLET DESTEKLERİ YATIRIMLARI TEŞVİK EDİYOR
Tarım ve Orman Bakanlığı, topraksız tarım ve kontrollü üretim sistemlerine yönelik yatırımları farklı destek programlarıyla teşvik ediyor.
Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı (KKYDP), IPARD Programı ve düşük faizli yatırım kredileri kapsamında modern sera yatırımları, otomasyon sistemleri, sulama ve iklimlendirme altyapıları belirli şartlarla destekleniyor.
Genç girişimciler ve kadın üreticiler ise birçok destek programında öncelikli gruplar arasında yer alıyor.
DİKEY TARIM MERKEZİ YIL BOYUNCA ÜRETİM YAPIYOR
İstanbul İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından 2022 yılında hizmete açılan İstanbul Kapalı Dikey Tarım Uygulama ve Araştırma Merkezi, Türkiye'de kamu tarafından kurulan öncü tesislerden biri olarak faaliyet gösteriyor.
Yaklaşık 30 metre yer altında bulunan merkezde dört katlı hidroponik sistem kullanılıyor. Marul, fesleğen ve çeşitli yapraklı sebzelerin üretildiği tesiste sıcaklık, nem, karbondioksit seviyesi, ışık ve besin dengesi tam otomasyon sistemiyle kontrol ediliyor.
Bu sayede yılın 365 günü iklim koşullarından bağımsız üretim gerçekleştiriliyor.
BİR YILDA 12 HASADA KADAR ÜRETİM YAPILABİLİYOR
Topraksız üretim sistemlerinde bitkilerin ihtiyaç duyduğu su ve besin kontrollü şekilde verildiği için büyüme süreci hızlanıyor ve ürün kalitesi yükseliyor.
Bazı ürünlerde geleneksel tarım yöntemleriyle yılda bir veya iki kez hasat yapılabilirken, topraksız tarım sistemlerinde yılda 6 ila 12 hasat alınabiliyor.
Ayrıca kontrollü üretim ortamı sayesinde toprak kaynaklı hastalık ve zararlıların etkisi azalırken, ürün kayıpları da önemli ölçüde düşüyor.
DİKEY TARIMIN GELECEKTE DAHA DA YAYGINLAŞMASI BEKLENİYOR
Uzmanlar, İstanbul gibi nüfus yoğunluğu yüksek şehirlerde dikey tarımın mevcut tarımsal üretimi tamamlayan önemli bir model haline geldiğini belirtiyor.
Depolar, kullanılmayan kapalı alanlar ve teknolojik üretim tesislerinin tarımsal üretime kazandırılmasıyla hem sınırlı alanlarda yüksek verim elde ediliyor hem de karbon salımı azaltılarak kentin gıda arz güvenliğine katkı sağlanıyor.
Önümüzdeki dönemde sürdürülebilir gıda üretiminde dikey tarım ve topraksız üretim teknolojilerinin daha fazla yaygınlaşması öngörülüyor.











English (US) ·