İran'da yoksul aileler '3 kuruşa' organlarını satıyor

Böbreği sattığını yazan adam Tahran'da görüldü

İran basını İLNA'ın haberine göre, son günlerde sosyal medyada "bu ayın en üzücü görüntülerinden biri" başlığıyla bir video paylaşıldı.

Söz konusu videoda, sokak köşesinde bekleyen bir erkeğin mali ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla böbreğini satmak için alıcı aradığı söylendi.

Bu görüntüler, İran basınında yankı uyandırdı. Durumu araştıran gazeteciler, başkent Tahran'ın merkezinde geniş bir organ ticareti ağı keşfetti.

Halk arasında "Böbrek Caddesi" olarak da bilinen Ferheng Hüseyni Caddesi'nde duvarların, metal kapıların ve binaların belirli bölümlerinin telefon numaraları ve organ satışı ilanlarıyla dolu olduğu görüldü.

1 / 8

Maddi ihtiyaç ve insani nedenlerle böbrek satmak isteyen başvuru sahiplerinden birinin kısa mesajı

Bölgede belediyeye bağlı bir tıp merkezinin ve Böbrek Hastalarını Destekleme Yardım Derneği'nin bulunması, caddedeki ilan yoğunluğunun temel nedenleri arasında.

Duvarlardaki yazıların yalnızca böbrekle sınırlı kalmadığı; karaciğer, kemik iliği ve diğer organlar için de ilanların yer aldığı görüldü. 

Benzer ilanların Tahran’ın farklı noktalarında da bulunduğu, ancak Ferheng Hüseyni ve Valinejad caddelerindeki yoğunluğun dikkat çekici boyutta olduğu görüldü. Satılık böbrek, ilik ve karaciğer ilanları sokakları kapladı.

Geçinemeyen aileler ellerinde ne varsa satar oldu. Ellerinde hiçbir şey kalmayanlar ise, artık kendi vücutlarından parçaları satışa sundu.

2 / 8

Maddi ihtiyaç nedeniyle organlarını satmaktan başka çare bulamayan 36 yaşında bir erkek

Ferheng Hüseyni Caddesi'nin sonunda yer alan Sadra Hastanesi çalışanlarından biri, böbrek satıcılarına ulaşma sürecini ve resmi bekleme listelerindeki durumu şu sözlerle anlattı: 

"Böbrek Hastalarını Destekleme Yardım Derneği'nin bulunduğu caddeye girerseniz kapı ve duvarların telefon numaralarıyla dolu olduğunu görürsünüz. Resmi yoldan başvurup sırada beklerseniz dört yıla kadar sıra size gelmeyebilir. Hastası olan biri bu kadar uzun süre risk alıp bekleyemez; bu nedenle pek çok kişi böbrek satın alma yoluna gidiyor."

Aynı hastane çalışanı, talep ve fiyat koşullarına ilişkin olarak ise şunları söyledi: 

"Ben şahsen herhangi bir aracı veya satıcı tanımıyorum. Bu kişilerle doğrudan konuşup kendiniz anlaşmanız daha iyi olur. Çoğu işçi ve maddi sıkıntı içinde olan insanlar; genellikle fiziksel olarak da sağlıklılar. Satıcı insaflı biriyse fiyat konusunda onunla uzlaşabilir ve indirim alabilirsiniz."

3 / 8

Üstte: "A+ kan grubu karaciğer satılık.. sapasağlam" / Altta: "A+ ilik satılıktır"

Bölgedeki ilanlarda yer alan numaralar üzerinden ulaşılan kişiler arasında inşaat işçileri, motokuryeler ve farklı yaş gruplarından serbest meslek sahipleri bulunuyor. 

Tahran’da yaşayan ve motokurye olarak çalışan 30 yaşındaki bir ilan sahibi, daha önce kendisine teklif geldiğini ancak tutarı yetersiz bulduğunu belirterek durumunu şu ifadelerle aktardı:

 "30 yaşındayım ve Tahran'da motokurye olarak çalışıyorum. Daha önce bir alıcı çıkmıştı ve böbreğim için 1 milyar 500 milyon tümen (1.8 milyon TL) vermek istiyordu. Sigortanın da 200 milyon tümen (239 bin TL) ödemesi planlanıyordu ancak 1 milyar 700 milyon tümen (2 milyon TL) de işimi görmüyordu. Bu yüzden kabul etmedim. Böbreğim sağlıklı ve kendim de gencim. Öte yandan borçlarım nedeniyle paraya ihtiyacım var ve maddi ihtiyaç yüzünden organımı herhangi bir fiyata satmak istemiyorum. Bu nedenle 3 milyar 500 tümenin (4,2 milyon TL) altına satmam; bu tutarın altındaki bir miktar işime yaramaz."

Genç kurye, resmi bekleme listelerindeki sürelere de değinerek, "Hastane aracılığıyla işlem yaparsak alıcıyla birlikte hastaneye gidip muvafakatname imzalamamız gerekir. Ancak hastane sizi bekleme listesine alırsa devletin belirlediği o fiyatla birinin bulunması altı ay ile bir yıl arasında sürebilir" dedi.

4 / 8

Üstte: "Böbrek ve karaciğer A+" / Altta: "Böbrek A+ — Erkek (Bay), Tarih: 20.04.1405"

İliği, karaciğer ve böbrek satışı için ilan veren 33 yaşındaki inşaat taş ustası ise sağlık belgelerinin hazır olduğunu vurgulayarak, "Kemik iliği satışı için 4 milyar tümen (4.7 milyon TL) istiyorum. Karaciğer ve böbrek için de ilan verdim. Tüm muayene testlerim ve sağlık belgelerim mevcut, fiziksel olarak tamamen sağlıklıyım. 33 yaşındayım ve inşaatta taş ustasıyım. Bu tutarın altında satamam" ifadelerini kullandı.

Yaklaşık 58 yaşındaki serbest meslek sahibi bir başka kişi de 700 ila 800 milyon tümenlik (839 bin TL) çekini ödeyebilmek için piyasa değerinin altında satış yapmaya hazır olduğunu belirtti. 

Fiyatların günlük hatta saatlik olarak arttığını dile getiren satıcı, "Açıkçası fiyatlardan pek haberim yok ve hiç sormadım. Bir süre önce numaramı o sokağın duvarlarına yazdım ve o zamandan bu yana her şey daha da pahalandı. Piyasada olağan fiyat neyse yüzde 20 ila 30 daha düşüğüne satmaya hazırım. Maddi ihtiyacım var. Bir çeki ödemek için yaklaşık 700 ila 800 milyon tümen eksiğim bulunuyor ve bu tutarın altını kabul edemem" diye konuştu.

5 / 8

Üstte: "A- böbrek satılıktır, maddi ihtiyaç" / Altta: "Maddi ihtiyaç nedeniyle A- böbrek satılıktır, iletişime geçin"

Sokaktaki ilanlar arasında testis satışı için yazılmış bir numaraya da rastlandı. Telefona yanıt veren işçi, "Fiyatlar çok inip çıkıyor. Klinik masrafları da size ait ve bunu hesaba katmalısınız; masrafı az değil ve bunu ödeyebilecek gücünüzün olması gerekiyor. Bende şu an eski fiyat bilgisi var ama yeni fiyatı bilmiyorum, sorup araştırmam lazım. Karaciğer ve böbrek için de ilan verdim, onların fiyatları farklı. Ben işçiyim ve hayatım çıkmaza girdi" dedi.

Muhabirin İran’da testis nakli ameliyatının mümkün olmadığını hatırlatması üzerine ise aynı kişi, "Haberim yoktu. Her halükarda organlarımı satmaya hazırım çünkü gerçekten zor durumdayım; hangisi daha erken ve daha yüksek fiyata satılabilirse o daha iyi" yanıtını verdi.

6 / 8

Böbreklerini satan 3 kişinin ilanlarının yanında: "Mobilya/ev eşyası tanıtımı içeren küçük bir ticari ilan ve altında..."

Haberde organ satışı olgusunun ekonomik koşullar ve geçim durumuyla bağlantısına dikkat çekildi. İran İstatistik Merkezi'nin verilerine göre, 1405 yılının Mehr ayında yıllık enflasyon yüzde 76,8’e ulaştı; bu oran, Mehr ayında sona eren 12 aylık dönemde mal ve hizmet fiyatlarının bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla ortalama yüzde 76,8 arttığını gösteriyor.

Aylık enflasyon ise Şehriver ayındaki yüzde 4,2 seviyesinden Mehr ayında yüzde 4,4’e yükseldi. Aynı ayda gıda, içecek ve tütün grubundaki fiyatlar yüzde 2,4, gıda dışı mal ve hizmetlerdeki fiyatlar ise yüzde 5,8 oranında artış kaydetti.

7 / 8

"O+ böbrek satılıktır"

Buna karşılık işçilerin aylık asgari ücretinin 20 ila 30 milyon tümen aralığında bulunduğu, bağımsız işçi temsilcilerinin ise bir hanenin aylık geçim sepeti maliyetini yaklaşık 100 milyon tümen olarak hesapladığı aktarıldı. 

Tüm ücretli çalışanların aynı gelir düzeyinde olmadığı ve asgari ücretin üzerinde kazanan kesimlerin bulunduğu belirtilmekle birlikte, işçilerin önemli bir bölümünün geçici veya mevsimlik sözleşmelerle ve iş güvencesinden yoksun çalıştığı, bir kesimin ise asgari ücretin altında gelirle ya da emekli maaşıyla geçinmeye çalıştığı ifade edildi.

8 / 8

www.sozcu.com.tr internet sitesinde yayınlanan yazı, haber ve fotoğrafların her türlü telif hakkı Mega Ajans ve Rek. Tic. A.Ş'ye aittir. İzin alınmadan, kaynak gösterilerek dahi iktibas edilemez.