2 saat önce
34
Kaynak:CNN TÜRK
ANKARA YAKIN TAKİPTE
Ankara başından itibaren bu çatışma ortamını kabul edilmez bulduğunu çok net olarak ifade etti. Şu anda da gelişmeler dikkatle, yakından takip ediliyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan devrede, diplomatik temaslarını sürdürüyor. Donald Trump’la görüştü. Bu önemli bir görüşmeydi. Dikkat çekici bir süreçte gerçekleşen bir görüşmeydi. Ardından bölgedeki etkili ülkelerin devlet başkanlarıyla da konuştu Cumhurbaşkanı Erdoğan.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da hem bölge ülkeleri hem de ilgili ülkelerin dışişleri bakanlarıyla görüşüyor ki bugün son olarak Bulgaristan, Azerbaycan, Fransa ve Ürdün dışişleri bakanlarıyla konuştu Hakan Fidan. Yani 7/24 esası üzerinden Ankara diplomatik çabalarını sürdürüyor. Bir an önce sükûnetin hâkim olması ve belki yeniden müzakere masasına dönülmesi için çaba gösteriyor.
Ancak bir taraftan da bölgede çatışma ortamının tırmandırılması ve yeni cephe açılması üzerine birtakım taktikleri de gözlemliyoruz. Bilhassa İsrail’in Lübnan’ı vurması, Lübnan’daki vekil güçleri üzerinden İran’ın Güney Kıbrıs’taki İngiliz üslerini hedef alması ve İngiltere’nin daha önce Amerika’ya açmadığı üsleri bu girişimden sonra açmış olması… Dolayısıyla tüm bu gelişmeler dikkatle takip ediliyor ve not alınıyor.
12 Gün Savaşları’ndan farklı olarak bu kez İran, bölge ülkelerindeki Amerikan üslerini de hedef alıyor malum. Bu da çatışmanın büyümesi, uzaması ve yeni cephelere yayılması riskini beraberinde getiriyor. Ancak Ankara’da önemle takip edilen bir başka nokta, henüz bölge ülkelerinin İran’a karşılık vermemiş olması; bu da önemli bir not olarak düşülüyor.
Henüz bir masa kurulması yönünde ışık yok; bunu söyleyebilirim. Şu aşamada belirsiz ve her ihtimale açık bir ortam olduğundan söz ediliyor. İran’da bir rejim değişikliği amaçlanıyordu. Hamaney’in öldürülmesi sonrası böyle bir durum söz konusu olabilir mi, ya da en azından bir yönetim değişikliği görebilir miyiz diye biraz sordum, kaynaklara konuştum ama Ankara’da bir rejim değişikliği şu aşamada çok öngörülmüyor. Bunun altını çizeyim. Bir halk ayaklanması organize etmek üzerine girişimler var.
''TÜRKİYE ÇATIŞMADA TARAF DEĞİL''
Netanyahu ve Trump’ın İran halkına dönük çağrıları ortada. Ancak mevcut koşullarda, yani bu çatışma ortamında rejim değişikliğine İran’ı götürecek bir halk hareketlenmesi de çok beklenmiyor Ankara’da. İran görünen o ki sonuna kadar direnecek. Zaten bu çatışma ortamı da içeriği konsolide etmesi için önemli bir unsur olarak duruyor şu aşamada. Tabii ikinci alternatif, Hamaney sonrası uyumlu bir yeni liderin seçilmesi.
Bu söz konusu olabilir mi acaba? Mevcut koşullarda elbette İran’dan daha iyimser bir tutum belirlemesi beklenmeyebilir. Ama dediğim gibi, bu yeni seçilmiş rehber üzerinden İran’da birtakım esneklikler, daha ılımlı politikalar görür müyüz? İçeriye Amerika ve İsrail’in etkisi bu noktada ne olur? Bu da Ankara tarafından takip edilen önemli başlıklardan biri.
Ankara açısından tabloyu ortaya koymak gerekirse: Bir, en önemlisi Türkiye’ye dönük şu anda bir risk olmadığının altı çiziliyor. Bu önemli. Türkiye çatışmada taraf değil, bunun altı çiziliyor.
''TÜRKİYE’DE HERHANGİ BİR ÜLKEYE AİT ASKERÎ ÜS YOK''
Türkiye’de herhangi bir ülkeye ait askerî üs bulunmadığının da altı yapılan tüm açıklamalarda ve konuştuğumuz tüm kaynaklar tarafından özellikle dile getiriliyor.
Hava, kara ve deniz sahası tamamen Türkiye’nin kendi egemenliği ve kontrolü altında ifadesi kullanılıyor. Burada Türkiye’de bir Amerikan üssü vurulduğuna dair birtakım iddialar, haberler dolaştırıldı. Buna da yalanlama geldi. İncirlik Üssü’nün bir Türk üssü olduğu vurgulanıyor. Öte yandan Türkiye bir NATO ülkesi; bu nedenle NATO’ya ait AWACS uçakları bu süreçte uçuyor. Evet ama bu saldırı amaçlı değil, diyor kaynaklar.
Türkiye’ye saldırı olursa bunu tespit etme amaçlı, bu bir erken ihbar sistemi olarak nitelendiriliyor. Onun dışında sınır hattı boyunca Türk Silahlı Kuvvetlerine ait alarm reaksiyon uçakları da havada. Bunu daha önce de söylemiştik. Hava sahasını gözlemliyorlar, olası bir müdahaleyi engellemek üzerine. Bir NATO ülkesi olarak Türkiye’nin pozisyonu elbette diğer bölge ülkelerinden farklı.
İkinci aşamada da tabii ki bir an önce bu çatışma ortamının sona erdirilip masaya dönülmesi yönündeki girişimler var. Bunlar devam ettirilecek. Üçüncü aşamada sınır güvenliği; bu konuda gerekli önlemler alınıyor, art arda toplantılar yapılıyor. Dördüncü aşamada bölgedeki Türk vatandaşlarının güvenliğinin sağlanması; ki bu konuda Dışişleri Bakanlığı ilgili temsilcilikleri üzerinden devrede. Ve beşinci aşamada da olası ekonomik senaryolara karşı ön tedbirler görüşülüyor, konuşuluyor. Ankara’da tüm bu başlıklarda aslında bir alarm reaksiyon durumunda diyebilirim.
English (US) ·