Dolara bağımlı ülke kendi para birimine geçiyor

Doğu Afrika ülkesi Somali, 1991 yılında Siad Barre hükümetinin çöküşü ve ardından başlayan iç savaşın etkisiyle kaybettiği parasal egemenliğini 35 yıl sonra yeniden kazanmaya hazırlanıyor. 

İç savaş döneminde Merkez Bankası'nın işlevsiz hale gelmesiyle yeni banknot basımı tamamen durmuş, piyasadaki yerel para birimi yerini sahte banknotlara, cep telefonu üzerinden yapılan mobil ödemelere ve ağırlıklı olarak ABD dolarına bırakmıştı. 

Uzun yıllardır uluslararası yardımlar, BM harcamaları ve yurt dışındaki Somalililerin gönderdiği dövizlerle fiili olarak dolarlaşan ülkede, Somali şilinini tekrar tedavüle sokmak için hazırlıklarda son aşamaya gelindi.

Somali Merkez Bankası ile parlamentonun ortaklaşa yürüttüğü çalışmalarda; Para Kurulu düzenlemeleri gözden geçirilirken, rezerv yönetimi ve döviz işlemlerine ilişkin hukuki altyapı da tamamlanıyor. 

Bu tarihi adım, piyasadaki eski ve yıpranmış banknotların tüccarlar tarafından kabul edilmemesi ve eldeki paraların zımba veya lastiklerle bir arada tutulmaya çalışıldığı derin bir nakit krizinin ortasında atılıyor. 

Öte yandan 1994'te kendi şilinini basan Somaliland bölgesinin varlığı da ülkedeki parçalanmış para sisteminin bir diğer boyutunu oluşturuyor.

ABD İLE İLİŞKİLER GERİLİRKEN PARA ADIMI ATILDI

Reform hamlesi, Somali'nin aynı zamanda ciddi güvenlik ve dış politika baskılarıyla karşı karşıya kaldığı bir döneme denk geliyor.

ABD yönetimi; ülkede terörle mücadele eden Afrika Birliği misyonuna sağladığı BM lojistik desteğini kesme kararı alırken, ABD'deki binlerce Somalilinin Geçici Koruma Statüsünü de sonlandırdı. 

Dış yardım ve güvenlik desteğinin azaldığı, El-Şebab tehdidinin ise sürdüğü bu kritik süreçte Somali, kendi parasını basarak iç kurumlarını güçlendirmeyi ve ekonomide kamu güvenini yeniden inşa etmeyi hedefliyor.