Buzulların üzerine koyun yünü sermeye başladılar

Araştırmacılar yöntemi, buzulları korumak için yıllardır kullanılan sentetik örtülere alternatif olarak geliştiriyor. Yaklaşık 200 metrekarelik alanda yapılan denemede koyun yününün güneş ışınlarına karşı yalıtım sağlayarak alttaki buzun daha uzun süre korunmasına yardımcı olduğu belirlendi.

BUZULUN ÜZERİNİ YÜNLE KAPLADILAR

Deneme İsviçre'nin Valais kantonundaki Tsanfleuron Buzulu'nda gerçekleştirildi. Koyunlardan elde edilen yün işlenerek kalın örtülere dönüştürüldü ve yaz mevsimi boyunca doğrudan buzul yüzeyine serildi.

Ekip daha sonra yünle kaplanan alanla açıkta bırakılan buz yüzeyindeki erime miktarını karşılaştırdı. İlk sonuçlar, koyun yününden yapılan örtünün buzu güneş ışınlarından koruyarak erime hızını düşürdüğünü ve bu amaçla kullanılan sentetik malzemelerle karşılaştırılabilecek bir performans gösterdiğini ortaya koydu.

Yöntemin bir başka dikkat çeken tarafı ise kullanılan malzemenin normalde büyük ölçüde değerlendirilememesi. İsviçre'de elde edilen koyun yününün yaklaşık yüzde 40 ila 70'inin ekonomik olarak kullanılamadığı ve atık haline gelebildiği belirtiliyor. Projeyle bu yünün buzulları koruyan örtülere dönüştürülmesi hedefleniyor.

SENTETİK ÖRTÜLERE ALTERNATİF OLABİLİR

İsviçre'de bazı buzulların belirli bölümleri yıllardır yaz aylarında beyaz sentetik örtülerle kapatılıyor. Bu yöntem özellikle kayak merkezleri ve buz mağaraları gibi küçük alanlarda erimeyi azaltabiliyor ancak geniş buzul yüzeylerinin tamamını kaplamak hem maliyet hem de uygulama açısından mümkün görülmüyor.

Koyun yünü projesinin amacı da bütün buzulu örtmek değil. Araştırmacılar doğal ve yerel bir malzemenin küçük ve kritik alanlarda sentetik örtülere alternatif olup olamayacağını belirlemeye çalışıyor.

Tsanfleuron'daki denemenin sonuçları takip edilmeye devam edecek. Yöntemin daha geniş alanlarda uygulanabilmesi için yün örtülerin dayanıklılığı, tekrar kullanılabilirliği ve çevresel etkilerinin de değerlendirilmesi gerekiyor.